http://khzdoe.ir http://khzdoe.ir/rha/danesh/74 نوع: طرح پژوهشی
مجری /استادان راهنما: دانشگاه علوم پزشکی تهران
مدیر گروه مطالعات/ استادان مشاور: حسین کاکائی
زمان اجرا: 1389

در تعیین شدت اثرات سلامتی ناشی از مواجهه با الیاف هوابرد از جمله آ‌زبست ، سه عامل غلظت، ابعاد و نوع ليف نقش دارند. روش میکروسکوپی فاز کنتراست که سال هاست مورد استفاده قرار می گیرد علیرغم سادگی و سرعت، صرفاً قادر به تعیین غلظت مواجهه بوده و در تشخیص نوع ليف ناتوان مي باشد. از آنجایی که تدوین و اجرای برنامه ممنوعیت مصرف آزبست و جایگزینی الیاف غیر آزبستی در بسیاری از کشورها مورد توجه قرار گرفته، ارزیابی مواجهه غير شغلی الیاف آ زبست با بکارگیری روش مرسوم(میکروسکوپ فاز کنتراست) به تنهایی امکان پذیر نبوده و باید همزمان سایر روش های میکروسکوپی از قبیل پولاریزان و الکترونی روبشي را توسعه داد. قابل ذكر است كه براي اولين بار در اين پرو‍ ژ ه ملي براي تعيين غلظت و نوع آ زبست در هواي 8 كلان شهر ايران از ميكروسكوپ پولاريزان بعنوان روشي بومي ، ارزان و قابل دسترس استفاده شده كه نتايج آن در اين گزارش آمده است . نکته حائز اهميت ديگر اينکه پيگيري و اجراي برنامه ممنوعيت و كنترل مصرف آزبست و ساير تركيبات غير آ زبستي از جمله آ ربو سل ، پشم سنگ ، ولستونايت ، آ راميد ها ،‌پشم شيشه و غيره در کشور مستلزم دسترسي به داده هاي مبتني بر شواهد و ابزار مناسبي براي پايش مستمر و نظارت غلظت الياف آزبست در هواي شهر هاي ايران بوده و در اين بين روش بومي استفاده از ميكروسكوپ پولاريزان بجاي ميكروسكوپ فازكنتراست در روش نايوش 7400 توصيه مي شود . از مهمترين دستاود هاي اين پروژه كاربردي تعيين سيماي آلودگي شهر هاي هدف با آ زبست بوده كه خود براي اولين بار نشان از مواجهه غير شغلي با آ زبست در كليه شهر هاي مورد مطالعه در يك رنج 0022/0 فيبر در ميلي ليتر در شهر مشهد تا 0107/0 فيبر در ميلي ليتر در شيراز را دارد. از آنجائيكه براي كنترل مواجهه غير شغلي با آ زبست ( همه انواع ) در شهر ها تاكنون حد آستانه مجازي وضع نشده لذا در اين تحقيق پيشنهاد مي شود كه با توصيه سازمان بهداشت جهاني WHO غلظت 00005/0 فيبر در ميلي ليتر بر اي مناطق شهري و آ ژانس حفاظت محيط زيست EPA غلظت 000003/0 فيبر در ميلي ليتر را براي مناطق روستايي بعنوان حد آ ستانه مجاز در نظر گرفته شود . با امعان نظر به اين دو توصيه سازمان هاي جهاني مي توان نتيجه گرفت كه مواجهه غير شغلي با آ زبست در شهر هاي ايران چيزي در حدود 40 تا 200 برابر حدود مجاز پيشنهادي در جهان است . نتيجه مهم ديگري كه در اين تحقيق بدان اشاره شده است تعيين نوع آ زبست در هواي شهر هاي مورد مطالعه است . همانطوريكه نشان داده شد روش بومي بكارگيري ميكروسكوپ پولاريزان براي مواد ناهمسانگرد يا آن ايزوتروپ قادر به تشخيص مشخصات نوري زمواد آن ايزوتروپ مانند آ زبست بوده و نتايج منتج از اين روش نشان از اين واقعيت دارد كه مهمترين نوع آ زبست كه در هواي استنشاقي شهروند ان شهر هاي هدف وجود دارد از دسته سرپانتين (كريزوتايل و آنتي گوريت) بوده است كه اين خود گواهي است بر اين واقعيت كه همه واردات آ زبست از كشو رها صادر كننده از دسته سرپانتين مي باشد . علاوخ بر روش بومي فوق، روش ميكروسكوپ الكتروني روبشي در اين تحقيق براي اولين بار براي تعيين غلظت و نوع آزبست مور د استفاده قرار گرفت و نتايج نشان داد كه نوع آ زبست مورد استفاده در تهران آ زبست كريزوتايل مي باشد . http://khzdoe.ir/rha/danesh/35 نوع: طرح پژوهشی
مجری /استادان راهنما: واحد علوم تحقیقات منطقه شیش اهواز
مدیر گروه مطالعات/ استادان مشاور: نعمت الله جعفر زاده
زمان اجرا: 1383

باتوجه به تراكم وتعدد طرحهاي آبياري و زهكشي در حوضه آبريز رودخانه زهره ونيز وجود كانونهاي جمعيتي مهم در اين حوضه از يك سو و برنامه هاي احداث سدهاي مخزني و برقابي در اين حوضه از سوي ديگر، كيفيت آب اين رودخانه مي تواند تحت تاثير فعاليت هاي مهم برداشت و برگشت زهاب هاي كشاورزي و فاضلاب هاي شهري قرار گيرد.نظربه اينكه برنامه هاي توسعه آبزي پروري و گسترش واحدهاي پرورش ماهي وميگو در مناطق جنوبي اين رودخانه از مهمترين اهداف برنامه ريزي هاي دراز مدت در حوضه آبريز زهره مي باشد واز سوي ديگر باتوجه به اين كه رودخانه زهره يكي از منابع تامين كننده آب در خليج فارس مي باشد، لذا در چارچوب وظايف و مسئوليت هاي سازمان حفاظت محيط زيست انجام مطالعات طرح جامع پايش و حفظ كيفيت مطلوب آب در رودخانه مذكور بايد به عنوان يك نقطه شاخص مورد توجه قرار گيرد.چون انجام هر طرح جامع مستلزم دستيابي به اطلاعات متداوم از شرايط موجود ونيز آگاهي از روند تغييرات دروني وبروني پديده مورد بررسي مي باشد، لذا در راستاي طرح پايش كيفي رودخانه زهره به منظور تعيين سطح كيفي رودخانه در شرايط حاضر وبا هدف طبقه بندي (گروه بندي) كيفيت آب رودخانه با استفاده از شاخص نظام كيفيت آب به شرح زير معرفي مي گردد http://khzdoe.ir/rha/danesh/28 نوع: طرح پژوهشی
مجری /استادان راهنما: دانشگاه علوم پزشکی اهواز
مدیر گروه مطالعات/ استادان مشاور: نعمت الله جعفر زاده
زمان اجرا: 1382

شهرستان ابادان با مساحت 2652 کیلومتر مربع دارای دو نقطه شهری به نام های ابادان و اروند کنار به مرکزیت شهر آبادان بوده و دارای 106 آبادی و 6 دهستان است.موقعیت جغرافیایی شهر آبادان و قابلیت های مختلف نظیر وجود آب فراوان , دسترسی به دریای آزاد و ذخایر فراوان آبزیان , حضور فعالیت صنایع بزرگی چون پالایشگاه و پتروشیمی و نیروگاه های 4گازی و همچنین افزایش جمعیت و بحران ها مختلف از جمله پارامترهای برجسته و مهم در راستای اجرای مطالعات طرح جامع کاهش آلودگی هوا در شهرستان آبادان و کاهش آلودگی هوا در یک افق 10 ساله به منظور همسو شدن با استانداردهای ملی و بین المللی کیفیت هوا می باشد .اهداف اصلی طرح 1-شناسایی دانش فنی جدید و دوستدار محیط زیست به منظور اجرا در منابع الاینده هوا 2- تدوین برنامه زمانبندی شده و براورد اعتبارات مورد نیاز در هر کدام از مراحل اجرای سیستم مدیریتی است,اهداف فرعی طرح شامل 1-شناسایی نوع و میزان آلودگی هوا هر کدام از منابع الاینده هوا در شهرستان ابادان 2- تعیین سهم منابع آلاینده هوا در ایجاد آلودگی 3- تعیین نحوه توزیع آلاینده هوا در شهرستان آبادان و تعیین نقاط بحرانی در محدوده مطالعات 4- شناسایی راهکار های اجرایی و عملی در کاهش آلودگی هوا5- تعیین پروژههای مطالعاتی و تکملی که بطور مستقیم و غیر مستقیم در کاهش آلودگی هوا موثرند.و بر این اساس طبقه بندی منابع الاینده هوا در منابع ثابت و متحرک و متفرقه تقسیم بندی شدند و به منظور دستیابی به سهم منابع الاینده مستقر در شهرستان آبادان سهم وزنی هر یک از منابع شهری صنعتی و کشاورزی و متفرقه را بر اساس الگویا استقرار و نحوه ی انتشار الاینده ها مشخص شد و پس از محاسبه بار آلودگی و تعیین سهم منابع براساس ضرای منابع چهار گانه به ارقام وزن گذاری شده ضرب گردیده و رتبه ندی نهایی سهم منابع آلاینده در هوای شهر ابادان بدست آمدهبه عنوان نتجه گیری کلی در سهم منابع در انتشار آلاینده ها صنایع مستقر در شهر ابادان مشتمل بر واحد پالایشگاه ابادان پتروشیمی و آسفالت سازی عمران و دیگر واحد های صنعتی در شهرک های صنعتی و نیز نیرو گاه های گازی آبادان بیشترین سهم را در الودگی هوای شهرستان ابدان بویژه در نقاط شهری به عهده دارند.و مشخص شد که در شهرستان ابادان سهم منابع شهری در انتشار الاینده منوکسید کربن بسیار بالاتر از منابع صنعتی است و SO- Hc-NO-TPS, در نتیجه فعالیت های صنعتی بیشترین سهم را در آلوده کردن هوای شهرستان ابادان به همراه دارند. برای کاهش بار آلودگی هوا در شهرستان آبادان و همسو ساختن کیفیت هوای شهر با استانداردهای ملی و بین المللی هوای پاک مجوعه ای از راهکارهای اجرایی در افق 10 ساله اینده ارائداده میشود. http://khzdoe.ir/rha/danesh/25 نوع: طرح پژوهشی
مجری /استادان راهنما: دانشگاه علوم پزشکی اهواز
مدیر گروه مطالعات/ استادان مشاور: نعمت الله جعفر زاده
زمان اجرا: 1381

بررسيهاي بعمل آمده نشان داد كه شهرستانهاي استان خوزستان را از نظر تعداد كل صنايع نيازمند به اعمال روشهاي مديريتي مي توان طبقه بندي نمود . در اين طبقه بندي تنها تعداد واحدهاي صنعتي ملاك قرار گرفت بطوريكه حاصل جمع تعداد واحدهاي نيازمند اعمال روشهاي مديريت در هر 6 زمينه (فاضلاب، مواد زائد، آلودگي هوا، آلودگي صوتي، رفع مزاحمت و زيباسازي) براي هر شهرستان محاسبه گرديد با تقسيم رقم بدست آمده به كل واحدهاي نيازمند اعمال روشهاي مديريتي در استان خوزستان، سهم هر شهرستان بدست آمد. بر اساس اين سهم بندي، شهرستانهاي استان به 5 دسته طبقه بدي گرديد بر اساس این طبقه بندی شهرستان اهواز بيشترين سهم را به خود اختصاص داده است و پس از آن بترتيب شهرستانهاي رامهرمز، دزفول، شوشتر، شوش، بهبهان، آبادان، انديمشك، ايذه، اميديه، بندر ماهشهر،خرمشهر، شادگان، مسجدسليمان، دشت آزادگان و باغملك قرار دارند.از آنجا كه مطالعه حاضر تنها يك مطالعه كمي است و مبناي همه محاسبات تعداد واحدها بوده و نه ميزان ايجاد آلودگي بنابر اين نتايج اوليه بدست آمده نياز به تعديل بوسيله يك عامل وزني ازقبيل ميزان ايجاد آلودگي يا ظرفيت توليد و يا ميزان سرمايه شركت و نيز تعداد پرسنل شاغل در صنايع دارند كه در مطالعه حاضر اين عامل وزن دهنده ، تعداد پرسنل شاغل در هريك از واحدها ملاك قرارگرفت .به منظور وزن دهي به هريك از واحدهاي نيازمند اعمال روشهاي مديريتي ابتدا مجموع پرسنل شاغل در واحدهاي صنعتي هريك از شهرستانها محاسبه و به كل پرسنل صنايع استان تقسيم گرديد. بنابراين سهم هرشهرستان از كل پرسنل شاغل در صنايع استان بدست آمد. با اعمال اين رقم به عنوان ضريب سهم دهي به رقم بدست آمده از محاسبات مرحله قبل، سهم نهايي هرشهرستان از نياز صنايع آن شهرستان به اعمال روشهاي مديريتي بدست آمد . بر اين اساس شهرستانهاي استان به ترتيب زير طبقه بندي گرديدند1-شهرستان اهواز، 2- شهرستان شوشتر، 3-شهرستان شوش، 4-شهرستان بندر ماهشهر، 5-شهرستان رامهرمز، 6-شهرستان آبادان، 7-شهرستان بهبهان، 8-شهرستان دزفول، 9-شهرستان خرمشهر، 10- شهرستان انديمشك، 11-شهرستان ايذه، 12-شهرستان مسجدسليمان، 13-شهرستان اميديه ، 14-شهرستان شادگان، 15-شهرستان دشت آزادگان، 16-شهرستان باغملك. http://khzdoe.ir/rha/danesh/17 نوع: طرح پژوهشی
مجری /استادان راهنما:
زمان اجرا: 1380

هدف اصلی این طرح مطالعاتی شناخت و طبقه بندی صنایع آلاینده در استان خوزستان است در این طرح علاوه بر صنایع موجود در طبقه بندی رایج کشوری به عنوان زیر مجموعه های تحت پوشش وزارت صنایع و معادن، صنایع زیر مجوعه وزارت جهاد کشاورزی، وزارت نفت و یا صنایعی که بدون وجود هر گونه مجوزی به فعالیت های صنعتی مشغول هستند نیز در نظر گرفته شده اند. دراین طرح شناخت منابع آلاینده استان خوزستان پس از اخذ داده های آماری سازما نهای ذینفع شامل صنایع و معادن ، جهاد کشاورزی، وزارت نفت و نیز سازمان حفاظت محیط زیست و طبقه بندی منابع براساس تولید یا ارائه خدمات در مراحل بعد از طریق بازدید ، تکمیل پرسشنامه ، نمونه برداری ، انجام آزمایش و گاه مراجعه به نتایج آزمایشهای موجود و با استفاده از معیارهای زیست محیطی در زمینه نوع آلودگی، ویژگی آلاینده هاو ویژگی تصفیه پذیری آلایند هاانجام شده است.در مرحله بعد تمام منابع به گروههای آلوده کننده آب و خاک هوا، تولید کننده های مواد زائد آلاینده های صوتی، واحد های مزاحم و ایجاد کننده اختلال فیزیکی در محیط زیست تقسیم شده و براساس کاربرد نقشه های بهنگام انتقال داده ها بر روی نقشه تراکم هر یک از شاخه های تقسیم شده صنعتی در محدوده مطالعاتی تعیین گردد بررسی های بعمل امده نشان داد که شهرستان استان خوزستان از نظر تعداد کل صنایع نیازمند به اعمال روش های مدیریتی می توان طبقه بندی نمود در این طبقه بندی تنها تعداد واحدهای نیازمند اعمال روشهای مدیریتی در هر 6 زمینه برای هر شهرستان محاسبه گردید با تقسیم رقم بدست آمده به کل واحد های نیازمند اعمال روش های مدیریتی در استان خوزستان سهم هر شهرستان بدست آمد. براساس این سهم بندی شهرستان خوزستان دسته طبقه بندی گردید و نقشه ای برای آن ترسیم شد. بر این اساس شهرستان اهواز بیشترین سهم را به خود اختصاص داده است و پس از آن به ترتیب شهرستان های شوشتر، شوش، بندرماهشهر ،رامهرمز،آبادان، بهبهان ،دزفول ،خرمشهر، اندیمشک، ایذه ،مسجدسلیمان، امیدیه ،شادگان، دشت ازادگان و باغملک می باشند.